Kierchtuerms­promenaden

En Tour duerch d 'Lëtzebuerger Land mam Tessy Glodt

Rouspert

Rouspert huet 797 Awunner. Et läit un der Sauer, 11 km Nord-Westlech vun Tréier an 42 Nord- Ëstlech vun der Stad, op 196 Meter Altitude am Ënnerduerf. Rouspert war am 7. Joerhonnert als Ross-Furt dokumentéiert. Den éischte Spuet-Stéch fir säi Barrage koum 1957... an duerch dee Stau entsteet ewell laang Stroum. Mä 1882 gouf et hei schonn e Privathaus mat elektresche Luuchten! D’Duerf zéit haut Visiteuren un wéinst senger herrlecher Lag, dem Tudor-Musée an der Mineral-Quell!

D’Irmina, d’Duechter vum Kinneck Dagobert, hat zu Rouspert Gidder an eng Kapell, déi 1820 ofgedroe gouf. Hire romaneschen ëm 900 jäerege Altor-Opsaz mat 5 Figuren krut de Staatsmusée... Dee virun 200 Joer gebuerenen John Thomas Tudor (*1811-1894) koum 1843 aus dem englesche Wales als Agrarökonom op Lëtzebuerg. En huet als Guttsverwalter d’fortschrëttlech Ideeën vun der britescher Landwirtschaft hei ëmgesat am Ubau vu Fruucht a Gromperen… an mam Guttshär vum Irminenhaff senger Duechter Marie Loser e Stoot gegrënnt, 1850, an dunn hei Gidder kaaft, déi emol der Irmina gehéiert haten!

Hiren drëtte Fils Henri (*1859) huet hei 1885 eng Blei-Akkumulatore Fabrik gebaut, mä hat ewell 3 Joer virdrun op der Mille vum Haffgutt Stroum gemat. Geschwënn no senger Hochzäit mat der Marie-Madeleine Pescatore, 1892, stoung am Uewerduerf d’neit Schlass am neogotesche Stil. Et war rapid fäerdeg, 100 Handwierker haten ‘t an engem Joer gebaut; a sengem grousse Park mat allerlee rare Beem koum de mëllen Ënnersauer-Klima zegutt! D’Gemeng huet d’Gebai 1970 kaaft an e Joer duerno koumen hir Bureauen dran. Virdru waren zäitweileg Vakanz-Appartementer dran installéiert. Nach ze soen: hei ‘op Hoelt’ am südlechen vu Soen ëmsponnenen Hank mat Mikro-klima verleeft en Eidechsepad... an hunn 3 Wënzer den 3,5 ha groussen Tudor-Wengert. A soss : Eent vun den ale ‘Giewelhaiser’ aus der rue du pont datéiert vu 1794… Den Irminenhaff an d‘Mille vis-à –vis si Privatbesëtz an 1984 klasséiert ginn .

Rouspert ass eng ganz al Por. Di dräi gëlle Bëschofs-Stäf am Gemenge-Wopen weisen op den Erzbistum Tréier, op d’Klarissen an d’Präfektur a spéider Abtei Iechternach hin. Den hl. Méchel ass Haaptpatréiner vu senger 1892 konsékréierter Kierch. …där hir eelst Fënstere vu 1906 sinn. Um Fest vun der 2. vill-veréierter Kierche-Patréinesch, Sonndes no Irminentag (den 3. Januar) ginn hei no der Mass aplaz vu geseentem ‚Irminen-Brout’ Bréidercher verteelt. Dat speziellt vum zäitweileg vergiessene Brauch: Am Deech war fréier eng Mënz agebaack! Kiermes ass hei den 1. Sonndeg am Oktober. - Dem Michel Lucius seng éischt Buerunge vu 1955, (op Demande vun der Famill Bofferding) hu no 4 Joer zum Faasse vun héichqualitativem Mineralwaasser gefouert. Di lëtzebuergesch Gesellschaft Sources Rosport SA exploitéiert hir zwou Quellen op verschidde Manéieren... mol mat méi, mat manner… mol ouni Kuelesäier! Eng huet nämlech Spruddel, an eng net! Typesch al Rousperter Ausdréck: sinn „Jamenék“ fir Mekanik‚ ‘Brostlopseekelchen‘… fir d‘Täsch om ‚Paltong‘ a ‘Saakduch‘ fir Nueschnapech…

P.S. D’ «neit Schlass» ass Monument classé säit 2009. De Musée Tudor a sengem rietsen Trakt goung tselwecht Joer, den 23. Mee 2009 op fir de Public, also am Joer vum 150 jäerege Gebuertsdag vum Henri Owen Tudor, dem ‘surdoué’ aus der Famill; säi ganz ‘charismateschen’ eelste Brudder Hubert war Buergermeeschter hei an hat di éischt Primärschoul baue gelooss! Zesummen haten si 1886 d’elektresch Beliichtung vun Iechternach installéiert.... an d’ëffentlecht Rousperter Geliichts sollt 1901 kommen.. nodeem e puer Rousperter ongedëlleg rouspétéiert haten.